Argumenten voor pensioenhervorming kloppen niet

dinsdag 3 september 2019
Thema's:  Blog

Het kabinet en de centrale bank schatten de toekomstige beleggingsrendementen van pensioenfondsen te conservatief in. Daardoor lijkt het of de pensioenfondsen er slecht voorstaan en het stelsel niet houdbaar is, maar dat is een verkeerde aanname: niet het hele stelsel moet worden herzien maar alleen de uitgangspunten van het financiële toetsingskader.
Dat zegt emeritus-hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam, tevens lid van het Verantwoordingsorgaan van ABP, Bernard van Praag in een publicatie in het vakblad voor economen, Economisch – Statistische Berichten.

Vergrijzing is géén probleem
In zijn artikel rekent Van Praag af met een aantal argumenten dat wordt genoemd om een hervorming van het stelsel te rechtvaardigen. Een van die argumenten luidt dat de toegenomen levensverwachting het aanvullend pensioenstelsel onhoudbaar maakt. Volgens Bernard van Praag snijdt dit argument geen hout. Het aanvullend pensioen is een kapitaaldekkingsstelsel en demografisch neutraal.

Dekkingsgraad dik in orde
Ook het idee dat de dekkingsgraad van de pensioenfondsen te laag zou zijn klopt volgens Bernard van Praag niet.  Die conclusie is de uitkomst van het toepassen van de huidige rekensystematiek. Maar het werkelijke rendement van de pensioenfondsen wordt door DNB veel te laag ingeschat. Een reëel nettorendement van 2,5 of 3% ligt ruimschoots binnen het bereik. Als dit percentage wordt gehanteerd zouden de pensioenfondsen geen probleem hebben. DNB houdt vast aan de risicovrije rente van om en nabij de 1 procent en dit is een overdreven voorzichtige benadering.

Overheid kijkt te somber naar de toekomst
Door de overheid wordt zo’n voorzichtige koers gekozen vanwege de verwachting dat rendementen de komende jaren zullen dalen, evenals de rente. ‘Resultaten uit het verleden geven geen garantie voor de toekomst’. Dat klopt natuurlijk wel, aldus de hoogleraar, maar het kabinet schat de toekomstverwachtingen te somber in. De afgelopen honderd jaar werd een gemiddeld rendement gemaakt van 5 procent, het is overdreven voorzichtig om ervan uit te gaan dat dit rendement de komende decennia zal terugvallen tot 1 procent. Daarvoor bestaat geen wetenschappelijke onderbouwing

Wat wel klopt: premies zijn te laag
Van Praag wijst wel op een ander argument dat in de discussie weinig aandacht krijgt: de pensioenpremies die op dit moment betaald worden zijn te laag. Werkgevers en werknemers hebben de premie te laag vastgesteld. Bij veel bedrijfstakpensioenfondsen wordt de premie volgens de eigen normen en die van DNB 25 procent te laag vastgesteld. ‘Dan moet men zich niet verbazen wanneer het fonds met tekorten worstelt’, aldus de hoogleraar, die kritisch is naar het onlangs bereikte pensioenakkoord. ‘Terwijl niet bewezen is dat het huidige systeem onhoudbaar zou zijn, levert het nieuwe pensioensysteem duidelijk verslechteringen op’. 
De continuering van het huidige, door DNB ondersteunde kabinetsbeleid leidt tot een rampzalige situatie en op langere duur tot een totale en onnodige afbraak van ons ‘beste systeem’, zo concludeert Bernard van Praag in zijn analyse.

Hele artikel lezen?
Ga naar: www.esb.nu

 



 
Reageer op dit item